Terug naar overzicht

Weg met die twijfels over je schrijfsels!

Door: Anne de Romph

9 tips om betere teksten te schrijven

We schrijven met z’n allen al sinds de lagere school. Een kaart aan oma, het dagboek dat je alleen zelf mocht lezen, een brief aan een penvriend, een boekverslag of opstel voor de meester... Daarna volgden verslagen en scripties voor docenten en examencommissies, gevolgd door rapporten en analyses voor de baas. Zo schrijven we al ons hele leven. Sommigen van ons met tegenzin en veel onzekerheid. Want schrijven voor anderen vinden een heleboel mensen best moeilijk. Ik kan me in ieder geval nog goed herinneren hoe lastig ik het vond om scripties en rapporten te moeten schrijven.

Betere teksten schrijven

Maar er is iets veranderd. Sinds het grote communicatienetwerk internet, en vooral sinds de komst van de sociale media, worden we allemaal geacht schrijven leuk te vinden en het ook vooral héél vaak te doen. Want ervaringen, kennis en meningen zijn er om te delen. En dit keer niet alleen met jezelf, je oma, de meester of je baas, maar liefst met alle contacten in je netwerk of zelfs met de hele wereld. Hup, met de billen bloot.

Tweets, e-mails en blogs vol uitglijders?

Waar vroeger je opstel terugkwam met rode strepen en je sollicitatiebrief zonder pardon in de prullenmand verdween, ziet je baas die dt-fouten nog wel door de vingers. Het gaat immers om de inhoud van je verslag? Op het internet voltrekt zich iets soortgelijks. Want ja, in een discussie worden taalfouten soms genadeloos afgestraft (meestal in zinnen met weer andere grammaticale missers; niemand is immers zonder zonden), maar je ziet een hoop tweets, e-mails, blogs en zelfs hele websites langskomen die bol staan van de uitglijders. Heel jammer en helemaal niet nodig.

Moeten we dan allemaal maar stoppen met schrijven?

Nee, natuurlijk niet. Je mag ook zingen als je vals zingt en je kunt rustig een balletje gaan trappen zonder enig balgevoel. Je gaat er alleen niet het podium of een voetbalveld mee op. Bij schrijven lijkt de grens iets minder scherp te liggen, maar ook daar kan een kritische blik op je eigen creaties beslist geen kwaad. En dat is helemaal niet zo ingewikkeld als je misschien denkt. Met behulp van een simpel checklistje kun je de grootste blunders zelf ondervangen en je schrijfsels met een redelijk gerust hart de wijde wereld in sturen, ook als je niet als schrijver bent geboren. En moet een tekst écht perfect en foutloos zijn, zoals je website, een brochure of een mailing aan prospects of klanten, dan kun je altijd nog de hulp van een professionele schrijver inroepen.

Dankzij deze simpele tips hoef je echt geen schrijfexpert te zijn

Tip 1: Schrijf je tekst en doe er nog even niets mee

Slaap er eerst eens een nachtje over. Niet te doen natuurlijk als je snel wilt reageren op een Facebookbericht of een nieuwtje op Twitter. Maar wél verstandig als het gaat om een blog, een nieuwsbrief of een e-mailing. Je zult zien dat je de volgende dag met frisse blik naar je tekst kijkt en de grootste fouten er zelf uitpikt. Voor wat betreft die tweet of dat berichtje op Facebook kan even naar het toilet gaan trouwens ook al wonderen doen. En heel vaak is je boodschap daarna ineens lang niet meer zo urgent als die kleine of grote van zo-even...

Tip 2: Lees je tekst hardop

Als je dan toch de volgende dag je tekst opnieuw doorleest, doe dit dan hardop. Grote kans dat je het meteen hoort als iets niet duidelijk is of grammaticaal niet lekker loopt. Verbeteren maar! En als je toch bezig bent, probeer dan meteen zo objectief mogelijk te beoordelen of je tekst voor je doelgroep begrijpelijk is, prikkelt om door te lezen, vlot leest, feitelijk klopt en eerlijk en geloofwaardig is.

Tip 3: Schrap en schaaf waar nodig

Kom je tijdens het doorlezen of hardop voorlezen stukjes tegen die stroef lopen of die onduidelijk of ingewikkeld zijn? Vervang lastige termen dan door simpelere woorden, maak zinnen korter door ze in tweeën te knippen en schrap zinnen of alinea’s die overbodig of dubbelop lijken. Net zolang tot er duidelijk staat wat je bedoelt. Daarna wel weer even goed doorlezen, want bij het hakken in teksten sluipen er soms ongemerkt nieuwe foutjes in.

Tip 4: Check de d’s en t’s

Heb je moeite met de dt-regels en weet je dat van jezelf? Neem dan even de tijd om je werkwoorden te controleren. Op internet vind je zat websites en ezelsbruggetjes die je kunnen helpen als je twijfelt. En vaak kom je er zelf ook wel uit, als je maar even de tijd en moeite neemt om er bewust over na te denken.

Tip 5: Luister naar je twijfels

Ben je niet zeker over de spelling van een woord? Is grammatica niet je sterkste kant? Ben je dyslectisch of maak je vaak dezelfde fouten? Denk dan niet ‘het zal wel goed zijn’, maar luister naar je gevoel en zoek het op! Je kunt niet alles weten en dat hoeft ook niet, maar je kunt wel praktisch alles op het internet vinden. Dus twijfel je over de schrijfwijze van een woord, of je iets los of aan elkaar schrijft, of een uitdrukking klopt, of je het juiste voorzetsel gebruikt, of het hun of hen is, die of dat, jou of jouw? Neem even de moeite om het op te zoeken.

Deze bronnen gebruik ik zelf veel:

  • woordenlijst.org (de Woordenlijst Nederlandse Taal oftewel het Groene Boekje): hier vind je heel gemakkelijk de juiste schrijfwijze van bijna alle Nederlandstalige woorden.
  • taaladvies.net: geeft advies over de meest voorkomende taalkwesties. Grote kans dat je hier ook op jouw vraag het verlossende antwoord vindt.

Tip 6: Geloof niet alles wat de spellingchecker zegt

Die rode en blauwe kringeldingen staan er vaak niet voor niets, maar er blindelings op vertrouwen is geen goed idee. De spellingscontrole begrijpt en ziet namelijk niet alles. Zo keurt hij zowel e-mail (elektronisch bericht) als email (materiaal voor potten en pannen) goed, en laat hij verassing (in de fik steken) lekker staan als jij verrassing (surprise) bedoelt. Ook keurt de spellingchecker soms woorden af die wél goed zijn, bijvoorbeeld in het geval van samengestelde woorden. Controleren blijft dus nodig. Denk daarom altijd zelf na en verzeker je ervan dat de wijziging of suggestie van de spellingscontrole klopt voordat je deze accepteert.

Tip 7: Verwijder dubbele spaties

Het klinkt te simpel voor woorden, maar echt, in veel teksten kom je dubbele spaties tegen. Die sluipen er tijdens het tikken vaak ongemerkt in en geven je tekst een slordig en onverzorgd uiterlijk. En zo’n indruk wil je niet achterlaten! Maak er een gewoonte van om, als je klaar bent met je tekst, nog even ‘Zoeken en vervangen’ te gebruiken om dubbele spaties op te sporen en die te vervangen door een enkele spatie.

Tip 8: Zoek een proeflezer

Alle stappen doorlopen en nog steeds niet helemaal zeker? Vraag een kritische huisgenoot, collega of vriend met redelijk taalgevoel om je tekst door te lezen. Ook als je wel zeker denkt te zijn van je zaak, is het slim om andere ogen naar je tekst te laten kijken. Na een poosje zie je je eigen fouten namelijk niet meer. En iemand anders is misschien net iets scherper op bepaalde zaken die je zelf over het hoofd ziet.

Tip 9: Moet het écht goed zijn, vraag dan een professional

Met alle bovenstaande tips kom je een heel eind, maar voor een professionele website, brochure of marketingmailing is ‘een heel eind’ nog niet goed genoeg. Teksten die écht goed moeten zijn laat je dan ook het beste schrijven door een copywriter of tekstschrijver. Waarom? Omdat je met een verzorgde en foutloze zakelijke tekst serieuzer wordt genomen door klanten en prospects. Omdat het je een hoop geworstel en dus tijd en ergernis scheelt. Omdat zelf doen je meer kost dan het je oplevert (want nu kun je die uren besteden aan geld verdienen met de bezigheden waar jij goed in bent).

Is het dan echt zo simpel?

Eeeeh, nee. Schrijven is niet voor niets een vak. Daar bestaan opleidingen voor en beroepsverenigingen. Maar als je jezelf altijd even de tijd gunt om je schrijfkunsten aan de hand van deze tips te controleren, kun je met een gerust hart een heleboel van je teksten zelf schrijven en publiceren.

Terug naar overzicht